viva! zorggroep

Interview met Cees Pronk, projectleider HRD bij Viva! Zorggroep

‘De sleutel is iedere keer anders’

Cees Pronk is hoofd opleidingen bij gehandicaptenzorginstelling Esdégé-Reigersdaal (4 dagen in de week) en zorginstelling ViVa! Zorggroep (1 dag in de week). Beide organisaties zijn actief in Noord-Holland. Bij ViVa! Zorggroep werken meer dan 4500 medewerkers. Onder hen ook negentien activiteitenbegeleiders, die zich dit jaar een nieuwe manier van werken eigen moeten maken. Om hen daarbij te helpen, werd Horizon Training & Ontwikkeling ingeschakeld.

Interview met Cees Pronk, hoofd opleidingen bij gehandicaptenzorginstelling Esdégé-Reigersdaal en zorginstelling ViVa! Zorggroep.

Sleutel

De zorg is als gevolg van bezuinigingen constant in beweging. Dat maakt het voor de organisatie en mensen soms lastig werken. ‘Maakbaarheid is heel lastig in een wereld die zo snel veranderd’verandert’, zegt Pronk. ‘De sleutel is iedere keer anders. Je moet vasthouden aan de stip aan de horizon, koers houden, maar er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden. Je moet ook niet te grote stappen willen maken. Keep it simple, zeg ik altijd.’

Professionals maximaal ondersteunen om hun werk goed te doen. Dat is de missie van de afdelingen waar Pronk voor werkt. Hij roemt het arbeidskapitaal van beide organisaties waar hij voor werkt: het zorgpersoneel. ‘Dat zijn mensen met een hoge mate van empathisch vermogen en verantwoordelijkheidsgevoel. Ze nemen vaak ook meer op hun schouders dan zij aan draaglast aankunnen’, zegt hij. ‘Je bent zo bezig met het maken veranderslagen dat je soms vergeet hoe goed die mensen al zijn, en wat ze allemaal al kunnen.’

Een kilo zorg

In de ouderenzorg vindt momenteel een omslag naar de welzijnsgedachte plaats. ‘Een onsje welzijn bespaart een kilo zorg, is het motto’, vertelt Pronk. ‘Als ouderen goed in hun vel zitten en worden geactiveerd, geeft dat een enorme meerwaarde.’ Dat geldt niet alleen voor bewoners in tehuizen, maar voor alle ouderen in de wijk.

Deels ingegeven door bezuinigingen, heeft dat consequenties voor de activiteitenbegeleiders. De omslag van gratis activiteitenaanbod in verplegings- en verzorgingstehuizen naar een uitbureau met een mooi programma voor alle wijkbewoners moet worden gemaakt. Dat gaat van klaverjas, bingo, samen krant lezen naar familie actiever betrekken bij zorg (bijvoorbeeld door de aanschaf van duofietsen) tot aan zangkoren en filosofiegroepjes waarin wordt gepraat over levensvraagstukken aan toe.

Waar elders veel activiteitenbegeleiders worden weggesneden, heeft ViVa! Zorggroep de nek uitgestoken om welzijn toch te behouden. Consequentie is wel dat de ouderen voortaan een bescheiden eigen bijdrage gaan betalen. Pronk: ‘Dat betekent voor de medewerkers dat het succes van het uitbureau mede bepalend is voor de continuïteit van hun baan. Dat is heel heftig als je daar over nadenkt. Ze moeten eigenlijk ondernemer en boekhouder tegelijk zin en kostendekkend.’

Theewater

Er kwam al met al heel veel op de uitbureaus af. Sommige medewerkers raakten daardoor redelijk over hun theewater heen. Om hen te helpen bij die omslag, plande Pronk een opleidingstraject van een jaar in. Met onder meer tien trainingsdagen, praktijkopdrachten, een eindgesprek en een diploma. Uitgangspunt daarbij vormde het 70-20-10-principe: 70% leren uit de dagelijkse praktijk, 20% leren van elkaar en 10% formeel uit bestaande theorie. Als gevolg daarvan werden beleidsadviseurs van ViVa! gevraagd om een deel van de opleidingsstof te verzorgen.

Doelstelling

Horizon T&O
Pronk klopte ook aan bij Henny Veldhuizen, trainer/adviseur van Horizon. Hij had haar al eens aan het werk gezien in een ander trainingstraject. ‘Ik was toen meteen onder de indruk. Zij sloot daar enorm aan bij de groep, sprak echt hun taal ook. Ik heb een hele kaartenbak aan trainers, maar Henny is echt iemand die uitgaat van kwaliteiten die er wel zijn in plaats van wat er niet is.’

Tijdens de sessie van een middag lukte het Henny Veldhuizen volgens Cees Pronk door een aantal overtuigingen van de groep heen te breken. Zij confronteerde de deelnemers er bijvoorbeeld mee dat zij de veranderingen wel heel erg buiten zichzelf hadden gelegd. Pronk: ‘Zo van: kijk nou ’s wat mij overkomt en wat voor organisatie dit is.’

Bril

‘Dit kan niet’ of ‘dat moet niet’ maakte plaats voor wat Pronk en Veldhuizen in vaktermen een ring van invloed en ring van betrokkenheid noemen. De activiteitenbegeleiders kwamen in nauwelijks een dagdeel tot het inzicht dat het beter was het heft veel meer in eigen handen te nemen, door te proberen zoveel mogelijk invloed op de veranderingen uit te oefenen.

Pronk daarover: ‘Met wat voor bril en opvattingen jij naar iets kijkt, is ongelofelijk bepalend voor hoe succesvol je bent. Ik geloof er heel erg in dat elke training voor minimaal vijftig procent ook over jezelf gaat. Want jij bent je eigen instrument dat je elke dag inzet bij de interactie met die oudere dame of heer.’

Er kwam op verzoek van de activiteitenbegeleiders na de Horizon-sessie bijvoorbeeld een ontmoeting met de Raad van Bestuur. Pronk: ‘Daar is op een opbouwende manier een presentatie gehouden van knelpunten, en de Raad heeft daar weer op een waarderende manier op gereageerd. Je merkt dat men door dat soort bijeenkomsten minder tegenover en veel meer naast elkaar komt te staan uiteindelijk.’

Resultaat

Uitlaatklep
Volgens Pronk moeten we de invloed van zijn afdeling op de gehele organisatie niet overdrijven, maar de transitie is door het hele opleidingstraject voor zijn gevoel wel vloeiender gaan lopen. Bijkomend voordeel: niet alleen de werkvloer leerde ervan, de Viva-beleidsmakers werden er ook met de weerbarstige praktijk door geconfronteerd.

Een goede training brengt organisaties een stapje verder. Dat is in dit geval gelukt, denkt Pronk: ‘Niemand is in ieder geval afgehaakt. De leergangen vormden een uitlaatklep om te sparren en inspiratie op te doen. Dat hele transitieproces is daardoor wat vloeiender gaan lopen ook.’

Opleidingscarrousel

Horizon Training & Ontwikkeling is inmiddels ook betrokken bij de opzet van een opleidingscarrousel voor de ViVa! Zorggroep. Medewerkers kunnen straks zelf nog meer de regie nemen in hun leertraject. Horizon helpt met adviezen en andere bijdragen om ook hier het 70-20-10-principe te implementeren, onder meer via e-learning, collegiaal overleg, thematisch overleg en workshops.

Interesse in een incompany traject?

Alles over het Lerend Werken Concept

Team icon

team@work

Blog

Blog icon

Lees de blogs: